TÀNG KINH CÁC · THẾ GIỚI QUAN

Trung hòa và quân bình

Cảm xúc đúng lúc, đúng mức: một kỹ năng sống theo Trung Dung.

← Về Tàng Kinh Các

Trung DungTrung Dung
Khi vui, giận, buồn, thương chưa nổi lên thì gọi là "trung"; khi đã nổi lên mà đều vừa mực thì gọi là "hòa". "Trung" là gốc lớn của thiên hạ, "hòa" là con đường thông suốt của thiên hạ. Đạt tới trung hòa thì trời đất yên vị, muôn vật sinh sôi.

Gợi mở. Cổ nhân không bảo ta dập tắt cảm xúc. Họ đòi cảm xúc đến đúng lúc, đúng mức. Quân bình theo nghĩa này là một kỹ năng, và kỹ năng thì luyện được.

Tự hỏi mình. Gần đây điều gì khiến bạn phản ứng quá đà? Phản ứng "vừa mực" trong tình huống đó sẽ trông như thế nào?

Xem nguyên văn chữ Hán

喜怒哀樂之未發,謂之中;發而皆中節,謂之和;中也者,天下之大本也;和也者,天下之達道也。致中和,天地位焉,萬物育焉。

Tri Thiên Mệnh lược dịch. Nguồn: chinese-poetry (MIT) · github.com/chinese-poetry/chinese-poetry

Đại HọcĐại Học
Biết điều cần dừng thì có chí hướng đã định; định rồi mới tĩnh; tĩnh rồi mới yên; yên rồi mới suy xét; suy xét rồi mới đạt được.

Gợi mở. Chuỗi năm bước rất thực tế: muốn nghĩ cho sáng phải có tâm yên; muốn tâm yên phải có mục tiêu rõ. Đầu tiên là biết dừng ở đâu và hướng về đâu.

Tự hỏi mình. Mục tiêu bạn đang đeo đuổi đã đủ rõ để làm bạn "định" chưa? Nếu chưa, câu hỏi nào giúp làm rõ?

Xem nguyên văn chữ Hán

知止而后有定,定而后能靜,靜而后能安,安而后能慮,慮而后能得。

Tri Thiên Mệnh lược dịch. Nguồn: chinese-poetry (MIT) · github.com/chinese-poetry/chinese-poetry

Cùng chặng thế giới quan: Đạo và lẽ tự nhiên · Thời, vận và tri mệnh · Bản tính và thói quen

Chỉ để suy ngẫm và tham khảo văn hóa; không phải lời khuyên y tế, tài chính hay pháp lý.